شیوع بیماریهای اتوایمیون در کودکان مبتلا به دیابت

یک سوم کودکان مبتلا به دیابت نوع یک در زمان تشخیص دیابت دارای علائمی از سایر اختلالات ایمنی هستند.

یافته های این تحقیق اهمیت بررسی علایم سایر بیماریهای ایمنی را در میان کودکان مبتلا به دیابت گوشزد می کند.

دیابت نوع یک به عنوان یک بیماری اتوایمیون شناخته می شود (بیماریهای اتوایمیون به علت حمله ی اشتباه سیستم ایمنی به بافت های خودی ایجاد می شوند). در مورد دیابت به علت مرگ سلولهای تولید کننده ی انسولین در پانکراس تولید هورمون تنظیم کننده ی قندخون دچار اختلال می گردد و در نتیجه ی قندخون فرد از تنظیم خارج می شود. پزشکان متوجه شدند که در برخی از افراد مبتلا به دیابت نوع یک ، شیوع سایر بیماریهای اتوایمیون بیشتر ازافراد غیر دیابتی است برای مثال می توان به بیماری اتوایمیون تیروئید، بیماری سیلیاک که از اختلالات گوارشی است و بیماری ادیسون که از اختلالات غده ی آدرنال است، اشاره نمود.

در مطالعه ی اخیر محققین میزان شیوع علایم این سه بیماری را در زمان تشخیص بیماری دیابت نوع یک در کودکان مبتلا به دیابت بررسی نمودند.

دانشمندان با اندازه گیری اتوآنتی بادیهای مشخصی که مارکر این سه بیماری می باشند به بررسی همزمان ابتلا به بیماریهای اتوایمیون و دیابت پرداختند (اتوآنتی بادیها، پروتئین هایی هستند که توسط سیستم ایمنی بر علیه سلولهای خود بدن ساخته می شوند).

از 491 کودک شرکت کننده در این تحقیق ، یک چهارم دارای اتوآنتی بادیهای مرتبط با بیماری تیروئید بودند، از میان این گروه (123 نفر اتوآنتی بادی مثبت تیروئید) از هر هشت نفر، یک نفر به بیماری غده ی تیروئید مبتلا بود.در حالیکه از هر هشت کودک شرکت کننده در این تحقیق یک نفر دارای آنتی بادی مرتبط به بیماری سیلیاک بود و یک چهارم این افراد (آنتی بادی مثبت به سیلیاک ) به بیماری سیلیاک مبتلا بودند . 5 کودک (یا یک درصد از کل گروه) دارای اتوآنتی بادی ادیسون بودند که از این میان یک کودک به بیماری ادیسون مبتلا بود.

این واقعیت که یک سوم کودکان دارای علایمی از سایر بیماریهای اتوایمیون هستند به این معنی است که پزشکان و والدین باید در انتظار ظهور این سه نوع اختلال در کودکان دیابتی باشند.

بیماری اتوایمیون تیروئید زمانی ایجاد می شود که سیستم ایمنی بروی غده ی  تیروئید تأثیراتی را بجا گذارد که سبب تولید بیش از حد یا کمتر از حد طبیعی هورمون تیروئید شود.علایم پر کاری تیروئید شامل عصبانیت، کاهش وزن، اختلال خواب و عدم تحمل گرما می باشد.علائم پرکاری تیروئید می تواند خستگی ، خشکی پوست، از دست دادن موها و کندی رشد قد باشد.

بیماری سیلیاک یک اختلال گوارشی است که در آن سیستم ایمنی به غذاهای حاوی گلوتن واکنش نشان داده (گلوتن پروتئین است که در انواع غلات مانند گندم، جو .... وجود  دارد) و سبب تخریب سلولها در روده ی کوچک می گردد.

در بیماری ادیسون، غده ی آدرنال قادر به تولید مقدار کافی کورتیزول یا آلدوسترون نمی باشد و در نتیجه مشکلاتی نظیر ضعف و خستگی ، کاهش اشتها و کاهش وزن و کج خلقی و زود رنجی را بوجود می آورد.

دکتر با رکر می گوید در این تحقیقات برای غربالگری این بیماریها از آزمایشات اتوآنتی بادی استفاده گردید اما این سوال وجود دارد که آیا می توان از این آزمایشات بطور روتین در عمل استفاده نمود.

 در حال حاضر انجمن دیابت آمریکا برای کودکانی که به دیابت نوع یک مبتلا هستند، آزمایش تیروئید و سیلیاک را در زمان تشخیص دیابت اجباری کرده است، سپس باید سالانه آزمایش تیروئید تکرار شود و چنانچه علایم بیماری سیلیاک در مراحل بعدی رشد کودک مشاهده گردد انجام آزمایش سیلیاک ضروری است.

غربالگری بیماری سیلیاک به وسیله ی آزمایش آنتی بادی صورت می گیرد اما برای آزمایشات تیروئید پزشک معالج می تواند با آزمایش خون مقدار هورمون تحریک کننده ی تیروئید (TSH) را اندازه گیری نماید زیرا به گفته ی دکتر Barker هنوز بر سر این موضوع که انجام آزمایش آنتی بادی تیروئید مفید است یا نه، بین محققین اختلاف نظر وجود دارد.

به گفته ی دکتر Barker وجود آنتی بادیها الزاماً نشان دهنده ی ابتلا کودک به آن بیماری در آینده نیست .

در بیماری ادیسون در مورد غربالگری کودکان مبتلا توصیه ی خاصی وجود ندارد. اما دکتر بارکر معتقد است که حداقل والدین و پزشکان باید در مورد علایم این بیماری حساس باشند و در صورت وجود علایم این بیماری و دو بیماری سیلیاک و تیروئید حتماً برای کودک آزمایشاتی در خواست نمایند.

دکتر Barker می گوید: والدین باید به رشد و تکامل کودک خود توجه کنند و هرگونه مشکلی را در زمان افت قند خون در نظر بگیرند و به هر درد شکمی، یبوست یا اسهال توجه کنند.

بر اساس تخمین 15 تا 30 درصد افراد  مبتلا به دیابت نوع یک به بیماری اتوایمیون تیروئید مبتلا هستند، در حالی که 4 تا 9 در صد به بیماری سیلیاک و کمتر از یک درصد به بیماری ادیسون مبتلا می شوند.

منبع:www.reuters.com